Korzeń Maca – mielony (Pieprzyca peruwiańska)

Lepidium meyenii

ang. maca powder / ground maca root;
hiszp. maca peruana en polvo;
niem. Macapulver / gemahlene Macawurzel;
fran. maca du Pérou en poudre;
ros. мака перуанская молотая;

Historia wykorzystania korzenia Maca sięga ponad 2000 lat i jest ściśle związana z cywilizacją Inków oraz wcześniejszymi kulturami andyjskimi. W trudnych warunkach wysokogórskich Maca stanowiła podstawę diety lokalnej ludności oraz cenny surowiec wymienny. Wojownicy inkascy spożywali suszony korzeń przed wyprawami i bitwami dla wzmocnienia sił witalnych. Po podboju Ameryki Południowej przez Hiszpanów roślina zyskała dużą popularność wśród osadników, którzy płacili nią nawet podatki na rzecz korony hiszpańskiej. W współczesnej kulturze kulinarnej i zielarskiej mielony korzeń Maca zyskał status cenionego na całym świecie superfood, stanowiąc naturalny, funkcjonalny dodatek do codziennej diety
 

Co to jest korzeń Maca? Opis rośliny – informacje ogólne

Maca (Lepidium meyenii), z której pozyskuje się wartościowy proszek, to dwuletnia lub wieloletnia roślina zielna z rodziny kapustowatych (Brassicaceae), występująca naturalnie w wyższych partiach andyjskich płaskowyżów Peru i Boliwii (głównie na wysokości od 3800 do 4500 m n.p.m.). W tak surowych warunkach klimatycznych roślina wykształca płożącą rozetę pierzasto podzielonych liści przylegających do ziemi oraz drobną, niepozorną łodygę z białymi kwiatami. Częścią użytkową jest mięsisty, bulwiasto zgrubiały korzeń spichrzowy (hipokotyl) o kształcie zbliżonym do dużej rzodkiewki lub buraka, osiągający od 3 do 6 cm średnicy. W zależności od odmiany korzeń może przybierać barwę żółtą, kremową, czerwonawą lub fioletowo-czarną. Zbiór korzeni odbywa się ręcznie po zakończeniu cyklu wzrostu. Po wykopaniu surowiec jest tradycyjnie suszony na słońcu przez kilka tygodni, co pozwala na naturalne skoncentrowanie składników odżywczych, a następnie oczyszczany i drobno mielony na sypki proszek.

Mielony korzeń Maca jako surowiec kulinarny

 Mielony korzeń Maca występuje w postaci drobnego, sypkiego proszku o jasnej, słomkowo-beżowej barwie. Charakteryzuje się bardzo unikalnym, głębokim, słodkawym i lekko korzennym smakiem z wyraźnie wyczuwalną, orzechowo-słodową nutą o posmaku toffi oraz subtelną, wytrawną goryczką na finiszu. Zapach proszku jest ciepły, swoisty, lekko dymny i orzechowy. Jako surowiec kulinarny proszek z korzenia Maca doskonale komponuje się zarówno ze składnikami słodkimi, jak i wytrawnymi, łatwo rozprowadzając się w koktajlach, owsiankach, jogurtach czy domowych wypiekach. 

Skład mielonego korzenia Maca

Mielony korzeń Maca zawiera naturalnie występujące związki roślinne, w tym alkamidy (amidy kwasów tłuszczowych - m.in. macamidy) oraz glukozynolany, tworzące charakterystyczny profil fitochemiczny tego surowca. W składzie wysuszonego i rozdrobnionego korzenia znajdują się również węglowodany, błonnik pokarmowy, białko roślinne oraz sterole roślinne. Produkt charakteryzuje się niską zawartością sodu oraz niską zawartością tłuszczów nasyconych. 

Jak stosować mielony korzeń Maca

Mielony korzeń Maca to wszechstronny dodatek funkcjonalny do codziennych posiłków. Z racji swojego słodowo-orzechowego smaku wyśmienicie komponuje się z daniami śniadaniowymi i deserowymi. Znakomicie sprawdza się jako dodatek do porannej owsianki, jaglanki, musli, jogurtu naturalnego oraz owocowo-warzywnych koktajli i smoothie. Doskonale łączy się z surowym kakao, karobem, cynamonem, napojami roślinnymi (np. mlekiem migdałowym, owsianym) oraz domowymi wypiekami o charakterze energetycznym. Proszek z korzenia Maca można również dodawać do ciasta na naleśniki, gofry, domowe batony energetyczne oraz tradycyjne wypieki korzenne. 

Zalecane środki ostrożności

Aby zachować pełnię walorów smakowych i zapobiec zawilgoceniu surowca, mielony korzeń Maca należy przechowywać w szczelnie zamkniętym opakowaniu, w suchym, chłodnym i zacienionym miejscu. Unikać nabierania proszku wilgotną łyżką, co zapobiega zbrylaniu się surowca w opakowaniu.

Zalecany sposób spożycia mielonego korzenia Maca

Sposób na odżywcze koktajle, owsianki i poranne smoothie

Mielony korzeń Maca to najprostszy sposób na wzbogacenie smaku i wartości codziennych posiłków śniadaniowych. Odmierzoną porcję proszku (ok. 1 łyżeczkę) wystarczy wmieszać do ciepłej owsianki, jogurtu z owocami lub zblendować z bananem i napojem roślinnym. Słodowo-orzechowy aromat proszku bardzo ładnie komponuje się z owocami, nadając napojom kremową konsystencję i głęboki nutowy smak. Proszek ten świetnie sprawdza się jako dodatek do klasycznej jaglanki z prażonym jabłkiem, zielonego smoothie ze szpinakiem i mango oraz domowych puddingów z nasionami chia. Można go również z powodzeniem dodawać do proteinowych omletów ze świeżymi jagodami, porannej gryczanki czy odżywczego szot owocowo-warzywnego.

Dodatek do domowych przekąsek i funkcjonalnych wypieków

Dodanie proszku z korzenia Maca do masy na domowe kulki mocy, ciastka owsiane czy batony bakaliowe podnosi ich walory kulinarne i wprowadza przyjemny akcent toffi. Maca bardzo dobrze łączy się z masłem orzechowym, roztopioną gorzką czekoladą oraz ziarnami kakaowca, równomiernie rozprowadzając się w całej masie. Wypieki takie jak chlebek bananowy, korzenne muffiny, gofry orzechowe czy bezglutenowe brownie zyskują dzięki niej wyjątkowy, głęboki bukiet zapachowy. Warto wypróbować ten surowiec także w puszystych naleśnikach gryczanych, domowych batonach daktylowych oraz maślanych ciasteczkach z dodatkiem cynamonu.

Przepisy kulinarne z mielonym korzeniem Maca

Aksamitne korzenne smoothie Maca-Kakao

1 dojrzały banan 
250 ml napoju migdałowego lub owsianego
1 czubata łyżeczka surowego kakao
1 łyżeczka mielonego korzenia Maca
1 łyżeczka masła orzechowego (100%)
1/4 łyżeczki cynamonu

Wszystkie składniki umieść w kielichu blendera. Blenduj na wysokich obrotach przez około 45–60 sekund, aż napój uzyska gładką, puszystą konsystencję. Przelej do wysokiej szklanki i podawaj od razu po przygotowaniu jako wartościowe uzupełnienie porannego posiłku.

Pożywna owsianka z korzeniem Maca, prażonymi jabłkami i orzechami

5 łyżek płatków owsianych górskich 
250 ml wody lub mleka
1 średnie jabłko pokrojone w kostkę
1 łyżeczka mielonego korzenia Maca 
1/2 łyżeczki cynamonu 
1 łyżka posiekanych orzechów włoskich
1 łyżeczka miodu

Płatki owsiane zalej wodą lub mlekiem i gotuj na małym ogniu przez około 5 minut, aż zmiękną. W tym samym czasie na małej patelni podduszaj pokrojone w kostkę jabłko z dodatkiem cynamonu i odrobiny wody. Do ugotowanej owsianki wmieszaj 1 łyżeczkę mielonego korzenia Maca. Przełóż owsiankę do miseczki, na wierzch wyłóż ciepłe jabłka, posyp posiekanymi orzechami i polej miodem.