Proszek do pieczenia

ang. baking powder;
hiszp. levadura química, polvo de hornear;
niem. Backpulver;
fran. levure chimique, poudre à lever;
ros. разрыхлитель теста;

Proszek do pieczenia jest chemicznym środkiem spulchniającym stosowanym do wyrobów piekarniczych i cukierniczych. Stanowi mieszaninę wodorowęglanu sodu (sody oczyszczonej), substancji zakwaszających oraz skrobi lub innego składnika pełniącego funkcję nośnika i zapobiegającego zbrylaniu. Jego działanie polega na wytwarzaniu dwutlenku węgla podczas kontaktu z wilgocią i pod wpływem wysokiej temperatury. Powstające pęcherzyki gazu zwiększają objętość ciasta, nadając wypiekom lekkość, puszystość i porowatą strukturę.

Historia proszku do pieczenia sięga połowy XIX wieku. Wcześniej do spulchniania ciast wykorzystywano głównie drożdże lub potaż. Rozwój chemii spożywczej doprowadził do opracowania pierwszych gotowych mieszanek spulchniających, które znacznie skróciły czas przygotowywania wypieków i zapewniły bardziej powtarzalne rezultaty. Obecnie proszek do pieczenia jest jednym z najczęściej stosowanych dodatków w cukiernictwie i piekarnictwie na całym świecie. W przeciwieństwie do drożdży nie wymaga fermentacji ani czasu na wyrastanie ciasta, dzięki czemu doskonale sprawdza się w szybkich wypiekach.

Proszek do pieczenia jako surowiec kulinarny

Skład proszku do pieczenia

substancje spulchniające pirofosforan dwusodowy, wodorowęglan sodu, mąka pszenna.

Wartość odżywcza produktu w 100g : wartość energetyczna 213 kJ/51 kcal; tłuszcz 0,2 g; w tym kwasy tłuszczowe nasycone 0 g; węglowodany 11 g; w tym cukry 0 g; błonnik 0 g; białko 1,4 g; sól 0 g.

Jak stosować proszek do pieczenia

Proszek do pieczenia w kuchni

Proszek do pieczenia jest podstawowym środkiem spulchniającym wykorzystywanym do przygotowywania ciast ucieranych, biszkoptów, muffinek, babeczek, naleśników, pancakes, gofrów, ciastek, pierników oraz wielu innych wypieków. Dodaje się go do suchych składników przed połączeniem z mokrymi, aby zapewnić jego równomierne rozmieszczenie w całym cieście. Produkt znajduje zastosowanie również przy wypieku chleba sodowego, bułeczek typu scones, ciast na pizzę przygotowywanych bez drożdży oraz szybkich placków warzywnych. Niewielki dodatek proszku do pieczenia sprawia, że panierki stają się bardziej chrupiące, a ciasta do tempury lub fish and chips uzyskują lekką, napowietrzoną strukturę. Jest również wykorzystywany podczas produkcji niektórych mieszanek do wypieków oraz gotowych koncentratów cukierniczyc

Zalecane środki ostrożności

Proszek do pieczenia należy stosować zgodnie z zaleceniami zawartymi w przepisie. Nadmierna ilość może spowodować charakterystyczny gorzkawy lub metaliczny posmak oraz zbyt intensywne wyrastanie ciasta, które po upieczeniu może opaść. Produkt powinien być przechowywany w szczelnie zamkniętym opakowaniu, ponieważ kontakt z wilgocią prowadzi do stopniowej utraty właściwości spulchniających.

Sposób przechowywania proszku do pieczenia

Proszek do pieczenia należy przechowywać w szczelnie zamkniętym opakowaniu, w suchym, chłodnym miejscu, z dala od źródeł wilgoci oraz intensywnych zapachów.

Zalecany sposób użycia proszku do pieczenia

Dodatek do ciast uczieranych i muffinek

Najczęściej stosuje się około 10–16 g proszku do pieczenia na 500 g mąki, choć dokładna ilość zależy od receptury oraz rodzaju wypieku. Proszek należy dokładnie wymieszać z mąką przed dodaniem składników płynnych. Gotowe ciasto powinno zostać upieczone możliwie szybko po przygotowaniu.

Składnik naleśników i gofrów

Dodatek około 1–2 łyżeczek proszku do pieczenia na 250 g mąki sprawia, że naleśniki, pancakes oraz gofry stają się bardziej puszyste i delikatne. W przypadku ciast smażonych reakcja uwalniania dwutlenku węgla zachodzi zarówno po wymieszaniu składników, jak i podczas obróbki cieplnej.

Przepisy kulinarne z proszkiem do pieczenia

Puszyste pankejki

200 g mąki pszennej
2 łyżeczki proszku do pieczenia
250 ml mleka
1 jajko
2 łyżki roztopionego masła
1 łyżka cukru
szczypta soli

Wszystkie składniki wymieszać do uzyskania jednolitego ciasta. Smażyć niewielkie porcje na lekko natłuszczonej patelni przez około 2 minuty z każdej strony, aż pancakes będą złociste i puszyste. Podawać z owocami, syropem klonowym, miodem lub konfiturą.

Klasyczne muffinki waniliowe

250 g mąki pszennej
2 łyżeczki proszku do pieczenia
120 g cukru
2 jajka
100 ml oleju
150 ml mleka
1 łyżeczka ekstraktu waniliowego

Mąkę wymieszać z proszkiem do pieczenia i cukrem. W osobnym naczyniu połączyć jajka, mleko, olej i wanilię. Składniki mokre dodać do suchych i krótko wymieszać. Ciasto przełożyć do foremek i piec około 20–25 minut w temperaturze 180°C.